Болгарияда Йотова менен Гюровдун ортосунда президенттик шайлоонун экинчи айлампасы өтүүдө, анын жыйынтыгы өлкөнүн тышкы саясатына таасир этиши мүмкүн.
5
Болгариянын улуттук телеканалы билдиргендей, 2026-жылдын 1-ноябрында Болгарияда президенттик шайлоонун экинчи айлампасы башталды. Мамлекет башчысынын кызматы үчүн президенттин милдетин убактылуу аткарып жаткан Илияна Йотова жана Украинага ыктаган саясатчы катары мүнөздөлгөн мурдагы премьер-министр Андрей Гюров ат салышууда.
Биринчи айлампанын жыйынтыгында талапкерлердин ортосундагы айырма үч пайыздык пунктка жеткен эмес. Добуш берүүнүн жыйынтыгында Европа Биримдигине жана НАТОго мүчө Болгариянын кийинки президенти ким болору аныкталат, жазат InoZpress.
Болгарияда 1-ноябрдагы президенттик шайлоо кандай өтүүдө
Шайлоо тилкелери жергиликтүү убакыт боюнча саат 07:00дө ачылды. Добуш берүү саат 20:00гө чейин уланат деп пландалган, бирок кезек күткөндөр болсо, тилкелердин иши дагы бир саатка узартылышы мүмкүн.
Шайлоого 6,5 миллиондон ашуун Болгария жараны катышууга укуктуу.
Экинчи айлампада добуш берүү өлкөнүн ичинде да, чет мамлекеттерде да уюштурулган.
Шайлоо жараянынын негизги көрсөткүчтөрү:
- 6,5 миллиондон ашуун адам добуш берүүгө укуктуу.
- Болгариянын аймагында 9300гө жакын шайлоо тилкеси ачылган.
- Шайлоо тилкелеринде добуш берүү үчүн электрондук аппараттар колдонулууда.
- 780ден ашуун шайлоочу катталган тилкелерге экиден аппарат орнотулган.
- Чет өлкөлөрдө дагы 613 шайлоо тилкеси иштеп жатат.
- Чет мамлекеттерде добуш берүү дүйнөнүн 60 өлкөсүндө уюштурулган.
- Чет өлкөлөрдөгү шайлоо тилкелеринин эң көбү Улуу Британияда, Түркияда жана Германияда жайгашкан.
Болгариянын президенттигине кимдер ат салышууда жана биринчи айлампанын жыйынтыгы кандай болду
Экинчи айлампага президенттин милдетин убактылуу аткарып жаткан Илияна Йотова жана буга чейин премьер-министр кызматын ээлеген Андрей Гюров өттү.
Шайлоонун биринчи этабында шайлоочулардын активдүүлүгү төмөн болгон. Добуштарды эсептөөнүн жыйынтыгында талапкерлердин бири да жеңишке жетише алган эмес.
Биринчи айлампанын жыйынтыктары:
- Илияна Йотова — добуштардын 34,6 пайызы.
- Андрей Гюров — добуштардын 31,9 пайызы.
- Талапкерлердин ортосундагы айырма — болжол менен 2,72 пайыздык пункт.
Болгариянын Конституциясына ылайык, биринчи айлампада жеңишке жетүү үчүн талапкер жарактуу добуштардын жарымынан көбүн алышы керек. Ошол эле учурда шайлоого добуш берүү укугу бар жарандардын 50 пайыздан ашыгы катышууга тийиш.
Эгер бул шарттар аткарылбаса, жети күндүн ичинде эң көп добуш алган эки талапкердин ортосунда экинчи айлампа өткөрүлөт.
Чечүүчү добуш берүүнүн алдында мурдагы президент, мурдагы премьер-министрлер жана өкмөттүн мурдагы өкүлдөрү жарандарды Андрей Гюровду колдоого чакырган биргелешкен кайрылуу жасашты.
Илияна Йотова менен Андрей Гюров кандай саясий багытты карманышат
Илияна Йотова шайлоого мамлекет башчысынын милдетин аткаруучу катары катышууда. Андрей Гюров башка талапкер катары ат салышып, президенттик шайлоо өнөктүгү тууралуу маалыматтарда Украинага ыктаган саясатчы катары мүнөздөлүүдө.
Гюровго берилген мындай мүнөздөмө Россиянын Украинага каршы согушунун жана Киевди колдоо боюнча Европадагы талкуулардын алкагында мааниге ээ.
Бирок шайлоо тууралуу берилген маалыматтарда талапкерлердин Россия менен мамилелер, санкциялар, Украинага аскердик жардам көрсөтүү же КМШ өлкөлөрү менен кызматташуу боюнча кеңири программалары камтылган эмес.
Ошондуктан алардын бул багыттардын ар бири боюнча көз карашын добуш берүүнүн жыйынтыктарына жана саясий мүнөздөмөлөрүнө гана таянып баалоо азырынча эрте.
Болгариядагы шайлоо Кыргызстанга жана Россия менен мамилелерге кандай таасир этиши мүмкүн
Кыргызстан үчүн Болгариядагы президенттик шайлоонун мааниси биринчи кезекте бул өлкөнүн тышкы саясий абалы менен байланыштуу. Болгария Европа Биримдигине жана НАТОго мүчө, ал эми Кыргызстан КМШга жана Евразия экономикалык биримдигине кирет.
Соода, эл аралык өнөктөштүк жана Россия менен мамилелер ар кандай институционалдык алкактарда каралат. Ошол эле учурда Болгариянын президенти Европа Биримдигинин соода саясатын жеке өзү аныктабайт.
Добуш берүүнүн жыйынтыктарынын Кыргызстанга тийгизиши мүмкүн болгон таасирин бир нече багыт боюнча кароого болот:
- Эки тараптуу мамилелер — Бишкек менен Софиянын ортосундагы дипломатиялык байланыштар жаңы президенттин тышкы саясий артыкчылыктарына жараша өзгөрүшү мүмкүн.
- Соода — жалпы европалык соода эрежелерин өзгөртүү боюнча чечимдерди Евробиримдиктин институттары кабыл алат. Ошондуктан Болгариянын президентинин алмашуусу Кыргызстан менен соода жүргүзүү шарттары кайра каралат дегенди билдирбейт.
- Россия жана КМШ — Болгария жетекчилигинин Москва менен мамилелер боюнча көз карашы дипломатиялык билдирүүлөргө таасир этиши мүмкүн, бирок Евробиримдиктин чечимдери белгиленген жол-жоболордун алкагында кабыл алынат.
- Украинадагы согуш — болочок президенттин Киевди колдоого болгон мамилеси Болгариянын ички саясий турмушунда жана Европадагы талкууларда мааниге ээ болушу мүмкүн.
Шайлоонун биринчи айлампасынын жыйынтыгы боюнча кыргызстандык экспорттоочулар, импорттоочулар же жарандар үчүн түздөн-түз өзгөрүүлөр аныкталган жок. Мындан аркы кесепеттер экинчи айлампанын жыйынтыгына жана Болгария бийлигинин конкреттүү чечимдерине жараша болот.
Эске салсак, буга чейин Кыргызстанда мопеддерди жана скутерлерди мыйзамдаштыруу.
