Израилдин чечими биргелешип иштелип чыккан куралдарды экспорттоо эрежелерине кайрадан көңүл буруп, АКШда жаңы талкууну жаратты.
6
The Washington Post билдиргендей, Израилдин премьер-министри Биньямин Нетаньяху буга чейин Украинага Iron Dome абадан коргонуу системаларын берүүгө бөгөт коюп, бул комплекстерди экспорттоо боюнча акыркы чечимди кабыл алуу укугун Израилге берген биргелешкен өндүрүш жөнүндө келишимдин жоболорун колдонгон. Батареялар АКШ өкмөтү тарабынан каржыланганына карабастан, аларды берүү ишке ашкан эмес.
Израиль тарап мындай чечимин технологиялар Ирандын карамагына өтүп кетиши мүмкүн деген кооптонуу менен түшүндүрдү. Анын ордуна Тель-Авив АКШга Patriot батареяларын өткөрүп берип, алар кийин Украинага жөнөтүлүшү мүмкүн экенин билдирди. Ошол эле учурда АКШ Конгрессинде Израиль менен коргонуу тармагындагы кызматташтыкты кеңейтүү боюнча талаштар уланууда, жазат InoZpress.
Эмне үчүн Израиль Iron Dome системасын берүүдөн баш тартты
Басылманын маалыматына ылайык, Израиль технологиялар Иранга өтүп кетүү коркунучуна шилтеме жасаган. Ошол эле учурда өлкө бийлиги Iron Dome комплекстеринин ордуна Америка Кошмо Штаттарына Patriot батареяларын өткөрүп бергенин, алар кийин Украинага жөнөтүлүшү мүмкүн экенин белгиледи.
Iron Dome — Rafael Advanced Defense Systems компаниясы тарабынан иштелип чыккан мобилдүү абадан коргонуу системасы. Комплекс кыска аралыктагы ракеталарды жана башка аба буталарын атып түшүрүүгө арналган.
АКШда жаңы мыйзам долбоорунун айланасында пикир келишпестиктер жаралды
Бул жагдайдын фонунда АКШ Конгрессинде көлөмү 1,15 триллион доллар болгон, Өкүлдөр палатасы буга чейин жактырган ири коргонуу мыйзам долбоору талкууланууда.
Документ АКШ менен Израилдин төмөнкү багыттар боюнча кызматташтыгын кеңейтүүнү карайт:
- ракетага каршы коргонуу;
- жасалма интеллект;
- киберкоопсуздук;
- кванттык технологиялар;
- биотехнологиялар;
- автономдуу системалар;
- учкучсуз аппараттарга каршы каражаттар;
- башка келечектүү аскердик иштеп чыгуулар.
Демилгени Биньямин Нетаньяху, AIPAC лоббисттик уюму, ошондой эле Республикалык жана Демократиялык партиялардын айрым өкүлдөрү колдошууда. Бирок мыйзам долбоору америкалык мыйзам чыгаруучулардын бир бөлүгүнүн каршылыгына туш болду.
Сенатор АКШ үчүн мүмкүн болчу кесепеттер тууралуу эскертти
Сенатор Крис Ван Холлен мындай кызматташтыкты кеңейтүү Америка Кошмо Штаттарынын суверенитетин чектеши мүмкүн экенин билдирди.
Ал кырдаалга комментарий берип жатып мындай деди:
«Дал ушул Израилдин ветосу өз убагында америкалык салык төлөөчүлөрдүн эсебинен сатылып алынган америкалык системаларды Украинага берүүгө бөгөт койгон.»
Анын пикиринде, мындай механизм Вашингтондун курал-жаракты экспорттоо боюнча өз алдынча чечим кабыл алуу мүмкүнчүлүгүн чектеши мүмкүн.
Сүйлөшүүлөр лидерлердин акыркы жолугушууларынын фонунда өтүүдө
Мыйзам долбоорунун талкуусу Украина президенти Владимир Зеленский менен Израилдин премьер-министри Биньямин Нетаньяхунун Вашингтонго жакында болгон сапарлары менен дал келди.
Axios басылмасынын маалыматына ылайык, Дональд Трамп менен болгон жолугушууда Зеленский Украинага 300 даана Patriot тосуп алуучу ракетасын берүүнү суранган. АКШ президенти Иран менен болгон жаңжалда ок-дарылар көп сарпталгандыктан, муну ишке ашыруу кыйын экенин айткан.
Ошондой эле Зеленский менен Нетаньяху сенатор Линдси Грэмди акыркы сапарга узатуу аземинде чыңалган сүйлөшүү өткөргөнү кабарланган, бирок сүйлөшүүнүн мазмуну расмий түрдө ачыкталган эмес.
Израилдин Вашингтондогу элчиси өлкө үчүнчү мамлекеттерге айрым курал системаларын экспорттоого бөгөт коюуга укуктуу экенин билдирди. Өз кезегинде АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио мындай механизмди көйгөй деп эсептебей турганын айтып, ушундай чектөөлөр биргелешкен өндүрүш программалары үчүн кадимки практика экенин белгиледи.
Ошол эле учурда мыйзам долбоорунун сынчылары биргелешкен коргонуу программаларын андан ары кеңейтүү америкалык коргонуу өнөр жайынын израилдик технологияларга көз карандылыгын күчөтүп, АКШнын көз карандысыз экспорттук саясатын татаалдаштырышы мүмкүн деп эсептешет. Ошол эле учурда алар жаңы долбоорлор АКШда жумуш орундарын түзүп, Конгресстеги Израилди узак мөөнөттүү колдоону бекемдей турганын моюнга алышат.
Эске салсак, буга чейин Владимир Зеленский Patriot ракеталарынын ордуна Starlink тармагын альтернатива катары сунуштап.
